{"id":23,"date":"2023-10-12T11:07:01","date_gmt":"2023-10-12T11:07:01","guid":{"rendered":"https:\/\/sadutonieobchodzi.pl\/?p=23"},"modified":"2023-10-17T15:10:57","modified_gmt":"2023-10-17T15:10:57","slug":"gregor-samsa-byla-kobieta","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sadutonieobchodzi.pl\/index.php\/2023\/10\/12\/gregor-samsa-byla-kobieta\/","title":{"rendered":"Gregor Samsa by\u0142a kobiet\u0105"},"content":{"rendered":"\n
\"\"
Generated with AI<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Uwielbia\u0142abym Kafk\u0119, gdyby nie to, jakim by\u0142 seksist\u0105. \u201eProces\u201d i \u201eZamek\u201d ociekaj\u0105 z\u0142ym seksem. Nawet je\u015bli Kafka by\u0142 seksist\u0105 wystrachanym i w swojej ocenie upupionym przez kobiety, nawet je\u015bli czu\u0142 si\u0119 jak robak i chcia\u0142 by\u0107 psem Felicii Bauer, to z dzisiejszego punktu widzenia opisuje kobiety w spos\u00f3b niedopuszczalny. Wystarczy kilka linijek sceny z pann\u0105 B\u00fcrstner na pierwszych stronach \u201eProcesu\u201d i cz\u0142owiek chce dzwoni\u0107 do prawniczki. Tak wi\u0119c nie kocham Kafki, cho\u0107 ci\u0105gle gdzie\u015b tam go lubi\u0119. I mo\u017ce \u201edobrze\u201d, bo za du\u017co z\u0142ego wynik\u0142o z wielbienia m\u0119\u017cczyzn i oddawania im pola, tak w \u017cyciu, jak i literaturze.<\/p>\n\n\n\n

Natomiast, czytaj\u0105c \u201ePrzemian\u0119\u201d, mam wra\u017cenie, \u017ce czytam o kondycji kobiety w spo\u0142ecze\u0144stwie. To podsk\u00f3rne przekonanie, moja identyfikacja z Gregorem pt. \u201ete\u017c tak mam\u201d, s\u0105 z pewno\u015bci\u0105 wzmocnione przez ostatni\u0105 scen\u0119 w ksi\u0105\u017cce, gdzie rodzice, po uprzednim wyko\u0144czeniu starszego syna i zgarni\u0119ciu jego truch\u0142a na szufelk\u0119, milcz\u0105co postanawiaj\u0105 wzi\u0105\u0107 si\u0119 teraz za c\u00f3rk\u0119 \u2013 Gret\u0119. Zako\u0144czenie z\u0142owieszcze. Mo\u017cna si\u0119 spodziewa\u0107, \u017ce podzieli ona los brata, a mo\u017ce by\u0107 nawet gorzej.<\/p>\n\n\n\n

Kobiety s\u0105 Gregorami tego \u015bwiata (proponuj\u0119 zrobi\u0107 koszulki z takim napisem).<\/p>\n\n\n\n

Z klasycznego kafkowskiego uprzedmiotowienia kobiet mamy w \u201ePrzemianie\u201d Gret\u0119-caritas przynosz\u0105c\u0105 obierki, niczym jaka\u015b wannabe Sonia Marmie\u0142adowna. Mamy Gregora, kt\u00f3rego przed ostatecznym upodleniem chroni widok pani przyodzianej w futra \u2013 vide: m\u0119\u017cczyzna na skraju za\u0142amania wszelakiego ratuje si\u0119 ogl\u0105daniem pin up girl. Ale poza tym wydaje si\u0119, \u017ce \u201ePrzemiana\u201d jest najmniej seksistowsk\u0105 z czterech \u201edu\u017cych\u201d ksi\u0105\u017cek Kafki (\u201eProces\u201d, \u201ePrzemiana\u201d, \u201eZamek\u201d, \u201eAmeryka\/Zaginiony\u201d). Tymczasem ja nie mog\u0119 oprze\u0107 si\u0119 wra\u017ceniu, \u017ce gdyby kto\u015b chcia\u0142 przenie\u015b\u0107 \u201eMetamorfoz\u0119\u201d w dzisiejsze realia, to opisany tam los przypad\u0142by kobiecie.<\/p>\n\n\n\n

Nie anga\u017cuj\u0105c si\u0119 tu jednak zbytnio ani w teori\u0119 feministyczn\u0105, ani w literaturoznawstwo, wr\u00f3c\u0119 mniej lub bardziej p\u0142ynnie do s\u0105du.<\/p>\n\n\n\n

Kiedy tam jestem, zawsze mam poczucie takiej nieprzystawalno\u015bci, niew\u0142a\u015bciwo\u015bci tego, \u017ce w og\u00f3le tam si\u0119 znalaz\u0142am. I nie wynika to \u2013 a przynajmniej nie w pierwszej kolejno\u015bci \u2013 z tego, \u017ce cz\u0142owiek czuje si\u0119 ma\u0142y przed trybuna\u0142em (przecie\u017c ten trybuna\u0142 to farsa, marna scenografia i jeden wielki \u015bmiech, co akurat Kafka opisa\u0142 wi\u0119cej ni\u017c trafnie; zw\u0142aszcza to, do czego \u00f3w trybuna\u0142 mimo ca\u0142ej swej bylejako\u015bci mo\u017ce doprowadzi\u0107). Mam raczej wra\u017cenie, \u017ce jestem w\u0142a\u015bnie Gregorem, \u017ce co\u015b jest nie tak, \u017ce oni mnie ubieraj\u0105 w kostium \u017cuka, \u015bmiesznie drapuj\u0105 odn\u00f3\u017ca, przekrzywiaj\u0105 czapeczk\u0119 z czu\u0142kami, a potem pokazuj\u0105 palcem i drwi\u0105, robi\u0105 sobie bek\u0119, widz\u0105, \u017ce \u017cuczek stoi niepewnie na tych odn\u00f3\u017cach, poci si\u0119 w sztucznym materiale, zamek uwiera w plecy, pot p\u0142ynie po czole i nie mo\u017cna si\u0119 podrapa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

S\u0118DZIA (S): A wi\u0119c m\u00f3wi pani, \u017ce pan zaniedba\u0142 dziecko?<\/em><\/p>\n\n\n\n

GREGOR SAMSA (GS): Tak, wysoki s\u0105dzie<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

(S): A czyja to wina?<\/em><\/p>\n\n\n\n

(GS): Pana?<\/em> \u2013 nie\u015bmia\u0142o sugeruje Gregor.<\/p>\n\n\n\n

(S) [\u015bmiech]: Czemu nie nauczy\u0142a go pani zajmowa\u0107 si\u0119?<\/em><\/p>\n\n\n\n

(GS): Ja wychowuj\u0119 dziecko, a nie by\u0142ego partnera.<\/em><\/p>\n\n\n\n

(S) [wi\u0119cej \u015bmiechu]: A co z t\u0105 przemoc\u0105?<\/em><\/p>\n\n\n\n

G\u017bEG\u017b\u00d3\u0141KA SONJA = GREGOR SAMSA<\/p>\n\n\n\n

Gregor opowiada. Ale sam(a) ju\u017c czuje, \u017ce s\u0142owa, kt\u00f3re wypowiada s\u0105 jak kwadratowe klocki wpychane na si\u0142\u0119 do tr\u00f3jk\u0105tnego sortera dziecka, nie pasuj\u0105, uwieraj\u0105, bol\u0105 i NIE TRAFIAJ\u0104. Jakby w locie z ust Gregora do uszu trybuna\u0142u zmienia\u0142y si\u0119 w rozsypank\u0119 s\u0142own\u0105, fantastyczn\u0105 opowie\u015b\u0107 dziecka, kt\u00f3rej zm\u0119czony ojciec s\u0142ucha skroluj\u0105c insta, otomoto, allegro lub fejsa (dzieci te\u017c s\u0105 Gregorami).<\/p>\n\n\n\n

(S) [jeszcze wi\u0119cej \u015bmiechu w \u015bmiechu]: Czyli sprowokowa\u0142a go pani?<\/em><\/p>\n\n\n\n

Gregor zaczyna si\u0119 wkurza\u0107, co\u015b m\u00f3wi, t\u0142umaczy, macha odn\u00f3\u017cami. Ale oni nie rozumiej\u0105 jego j\u0119zyka. Czy to aparat mowy jest nie taki? Czy to og\u00f3lna gregorowato\u015b\u0107 Gregora odbiera jej\/mu podmiotowo\u015b\u0107 tak jak cycki odbieraj\u0105 rozum? I jak kobieta m\u00f3wi, to nikt nie traktuje jej powa\u017cnie, dzieli przez cztery, je\u015bli jest \u0142askawy to przez dwa, a przymru\u017cenie oka jest dyskretne.<\/p>\n\n\n\n

Kiedy\u015b uchodzi\u0142am za osob\u0119 tzw. wygadan\u0105, cz\u0119sto dodawano nawet \u201ejak na dziewczyn\u0119\u201d. Nie mia\u0142am problemu ani z m\u00f3wieniem do ludzi, ani z bronieniem w\u0142asnych praw. Kiedy dyrektorka \u017c\u0142obka mnie zbi\u0142a (co wed\u0142ug niej by\u0142o zwyk\u0142ym klapsem, ale b\u0142agam, nie normalizujmy \u201edawania klaps\u00f3w\u201d jak dawania cukierk\u00f3w) powiedzia\u0142am jej, \u017ce to bola\u0142o i ma mnie przeprosi\u0107 (mia\u0142am 2 lata!). Zwraca\u0142am si\u0119 do niej per \u201ety\u201d. Kiedy mnie i moj\u0105 przyjaci\u00f3\u0142k\u0119 zbi\u0142 nauczyciel angielskiego w pierwszej klasie \u2013 a jak\u017ce \u201eza gadanie\u201d \u2013 powiedzia\u0142am rodzicom (ju\u017c nie protestowa\u0142am) i wkr\u00f3tce dzi\u0119ki staraniom mojego taty i innych rodzic\u00f3w, dzieciobijca sprzedawa\u0142 skarpetki z \u0142\u00f3\u017cka polowego na straganie. Zosta\u0142 ukarany i napi\u0119tnowany. Kiedy m\u00f3j ex krzywdzi\u0142 mnie i dziecko, t\u0119skni\u0142am za dwuletni\u0105 sob\u0105 stawiaj\u0105c\u0105 granice. Socjalizacja w ramach patriarchatu oducza nas tego bowiem skutecznie.<\/p>\n\n\n\n

            Zauwa\u017cy\u0142am ostatnio, \u017ce przed za\u015bni\u0119ciem, le\u017c\u0105c w \u0142\u00f3\u017cku, odtwarzam w g\u0142owie scenki i \u0107wicz\u0119 kwestie przed rozprawami. W szczeg\u00f3lno\u015bci trenuj\u0119 odpowiedzi te pytania, kt\u00f3rych celem b\u0119dzie \u2013 albo w intencji s\u0119dzi(ego), albo tzw. drugiej strony \u2013 upokorzenie mnie (w szczeg\u00f3le a kobiet w og\u00f3le). Zauwa\u017cy\u0142am, \u017ce wcale nie nastawiam si\u0119 na pytania otwarte, tak w swojej konstrukcji, jak i intencji. W s\u0105dzie, nawet rodzinnym, pytania to podkr\u0119cone pi\u0142ki, mielizny, ruchome piaski, pu\u0142apki, drwiny i cz\u0119sto zwyk\u0142y lincz. S\u0105 jak jab\u0142ka, kt\u00f3rymi stary Herr Samsa rzuca\u0142 w swojego syna.<\/p>\n\n\n\n

Od dziecka ch\u0119tnie si\u0119 odzywa\u0142am, by\u0142am pierwsza do wierszyka, piosenki, mama czasem wr\u0119cz mnie przed tym powstrzymywa\u0142a, prosi\u0142a, bym da\u0142a innym czas antenowy. Nie ba\u0142am si\u0119 odpytywania, rozm\u00f3w z doros\u0142ymi, rozm\u00f3w o prac\u0119, obron magisterskich, doktorskich, konferencji, pracy w radiu, wyk\u0142ad\u00f3w dla student\u00f3w, seminari\u00f3w i zaczepiania obcych. Jestem jedn\u0105 z tych os\u00f3b, kt\u00f3rych domen\u0105 jest m\u00f3wienie. Zastanawia\u0142am si\u0119 wi\u0119c, dlaczego cz\u0119sto daj\u0119 si\u0119 zap\u0119dzi\u0107 w kozi r\u00f3g tzw. przedstawicielom prawa. Nie s\u0105 przecie\u017c m\u0105drzejsi ni\u017c profesorki i profesorowie, kt\u00f3rych znam i z kt\u00f3rymi pracowa\u0142am.<\/p>\n\n\n\n

Z pocz\u0105tku pomy\u015bla\u0142am, \u017ce to jest kwestia stawki, o jak\u0105 walcz\u0119. Szybko jednak zrozumia\u0142am, \u017ce w s\u0105dzie nikt nie pyta po to, aby si\u0119 dowiedzie\u0107. W najlepszym przypadku chc\u0105 szybko sko\u0144czy\u0107 i wtedy grillowanie jest kr\u00f3tkie. Ale je\u015bli s\u0119dzi\/s\u0119dziemu \u017ale wszed\u0142 wtorek, \u015broda, korki na drogach, listopad w mie\u015bcie, warto\u015b\u0107 na wadze \u0142azienkowej b\u0105d\u017a jakakolwiek inna przeszkoda \u017cyciowa zepsu\u0142a jej\/mu humor, to good luck mamu\u015bka, masz przejebane. Mo\u017cesz by\u0107 kim chcesz, mo\u017cesz mie\u0107 kompetencje spo\u0142eczne, dorobek, kultur\u0119 i s\u0142ownictwo, a z sali wyjdziesz zajechana, opluta, spocona jak szczurzyca i jeszcze d\u0142ugo b\u0119dziesz si\u0119 zastanawia\u0107, co takiego si\u0119 tam sta\u0142o, \u017ce tak da\u0142a\u015b dupy (tak, u\u017cywam tu tego seksistowskiego zwrotu, bo tylko on jest w stanie opisa\u0107 to szambo). I wiesz co? Mo\u017cliwe, \u017ce da\u0142a\u015b, ale w takich warunkach nie da si\u0119 nie da\u0107. Nikt ci nie pozwoli\u0142 si\u0119 wypowiedzie\u0107, nikt si\u0119 nie postara\u0142 zapami\u0119ta\u0107 twojego imienia, a ty durna, liczy\u0142a\u015b na \u201ekultury & procedury\u201d. No way. Nie w Polsce. Kiedy\u015b m\u00f3j ex powiedzia\u0142 na sali s\u0105dowej, \u017ce nie m\u00f3g\u0142 przez prawie rok zadzwoni\u0107 do dziecka, bo nie zna mojego numeru telefonu. To mnie zastanowi\u0142o, gdy\u017c mam ten sam numer od poprzedniego tysi\u0105clecia a nasz syn urodzi\u0142 si\u0119 w 2017. Z moich ust wyrwa\u0142o si\u0119 ciche s\u0142owo \u201enieprawda\u201d. S\u0119dzia wywali\u0142 mnie z Sali. Potem, kiedy pozwoli\u0142 mi wr\u00f3ci\u0107, powiedzia\u0142 do mnie \u201ejak chce pani siedzie\u0107 na w\u0142asnych rozprawach, to musi pani siedzie\u0107 cicho. Zrozumiano?\u201d. Patrzy\u0142am na niego jak ot\u0119pia\u0142a. Nie zna\u0142am takiej przemocowej komunikacji i nie spodziewa\u0142am si\u0119 jej w takim miejscu. Wi\u0119c milcza\u0142am. A on pyta\u0142 \u201ezrozumiano?\u201d, a\u017c si\u0119 ukorzy\u0142am i powiedzia\u0142am \u201etak\u201d (w tamtej chwili si\u0119 nienawidzi\u0142am, bo przecie\u017c powinnam by\u0142a zrobi\u0107 to, co zrobi\u0142am w \u017c\u0142obku, maj\u0105c dwa lata\u2026). Paragraf 22. Major Major przyjmuje tylko wtedy, gdy go nie ma. W rozprawach mo\u017cesz uczestniczy\u0107, gdy nie uczestniczysz.<\/p>\n\n\n\n

\u201eSied\u017a cicho, s\u0105du to nie obchodzi\u201d \u2013 to cytat z pani s\u0119dzi (s\u0119dzia nr 3) przyznaj\u0105cej grzywny matkom alienatorkom.<\/p>\n\n\n\n

A teraz pytanie za st\u00f3w\u0119: ile razy biologiczny ojciec mojego starszego syna wylecia\u0142 z sali? Podpowiem, \u017ce do jednej s\u0119dzi m\u00f3wi\u0142 uparcie \u201eprosz\u0119 pana\u201d. No wi\u0119c, ile razy? ZERO. Okr\u0105g\u0142e zero. Gdy\u017c jest facetem.<\/p>\n\n\n\n

Polski s\u0105d rodzinny to dramat Ionesco\/Becketta grany przez aktor\u00f3w ze \u201e\u015awiata wed\u0142ug Kiepskich\u201d. Jeden z s\u0119dzi\u00f3w (s\u0119dzia nr 4) mia\u0142 orze\u0142ka (tak, tego z naszego polskiego gode\u0142ka, w kt\u00f3rym jednak moim zdaniem powinien by\u0107 plemnik w koronie \u2013 Plemnik Triumfator) przypi\u0119tego do \u0142a\u0144cucha spinaczem.<\/p>\n\n\n\n

G\u017ceg\u017c\u00f3\u0142ka nie ma wi\u0119cej pyta\u0144.<\/p>\n\n\n\n

#ozss #alienacjarodzicielska #s\u0105drodzinny #w\u0142adzarodzicielska #przemocwobeckobietidzieci #kuratorki #patriarchat #dziadocen #prawadzieci #prawakobiet<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Uwielbia\u0142abym Kafk\u0119, gdyby nie to, jakim by\u0142 seksist\u0105. \u201eProces\u201d i \u201eZamek\u201d ociekaj\u0105 z\u0142ym seksem. Nawet je\u015bli Kafka by\u0142 seksist\u0105 wystrachanym i w swojej ocenie upupionym przez kobiety, nawet je\u015bli czu\u0142 si\u0119 jak robak i chcia\u0142 by\u0107 psem Felicii Bauer, to z dzisiejszego punktu widzenia opisuje kobiety w spos\u00f3b niedopuszczalny. Wystarczy kilka linijek sceny z pann\u0105… Czytaj dalej Gregor Samsa by\u0142a kobiet\u0105<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,20],"tags":[],"class_list":["post-23","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-felietony","category-the-best-of-z-sali-sadowej","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sadutonieobchodzi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sadutonieobchodzi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sadutonieobchodzi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sadutonieobchodzi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sadutonieobchodzi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/sadutonieobchodzi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":89,"href":"https:\/\/sadutonieobchodzi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/23\/revisions\/89"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sadutonieobchodzi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sadutonieobchodzi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=23"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sadutonieobchodzi.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=23"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}